ENERGETYKA, RYNEK ENERGII - CIRE.pl - energetyka zaczyna dzień od CIRERyzyko w obrocie energią
Właścicielem portalu jest ARE S.A.
ARE S.A.

SZUKAJ:



PANEL LOGOWANIA

X
Portal CIRE.PL wykorzystuje mechanizm plików cookies. Jeśli nie chcesz, aby nasz serwer zapisywał na Twoim urządzeniu pliki cookies, zablokuj ich stosowanie w swojej przeglądarce. Szczegóły.


RYZYKO W ODCINKACH

"Ryzyko w obrocie energią" to dział edukacyjny prezentujący podstawową wiedzę związaną z wszelkimi aspektami ryzyka jakie może towarzyszyć obrotowi energią.
Redakcja merytoryczna: dr hab. inż. Ignacy Kaliszewski (Instytut Badań Systemowych Polskiej Akademii Nauk).

Ryzyko cenowe IX - Zagadnienie drugiej strony

Dotychczas mówiliśmy o umowach terminowych i (w odcinkach 7-8,15,17-22) o motywacjach ich zawierania nie zastanawiając się w jaki sposób dochodzi do spotkania stron i uzgodnienia warunków umowy.

Podmiot pragnący zawrzeć umowę terminową, na przykład w roli wykonującego świadczenie, określa to świadczenie, termin realizacji świadczenia oraz cenę terminową świadczenia. Następnie musi on zidentyfikować podmiot zainteresowany przyjęciem świadczenia. Wtedy do uzgodnienia pozostaje cena terminowa. Jest to zagadnienie kluczowe, może się bowiem okazać, że obie strony mają odmienne oczekiwania co do ceny terminowej świadczenia.

Strona, która miałaby wykonać świadczenie jest oczywiście zainteresowana ceną jak wyższą, strona przeciwna ceną jak najniższą. Sprawiedliwą ceną terminową byłaby cena równa cenie natychmiastowej w okresie wykonania umowy terminowej - w takim przypadku efekt ekonomiczny z umowy terminowej dla obu stron umowy byłby taki sam i wyniósłby zero (por. na przykład rysunek 1, odcinek 16). Oczywiście cena ta nie jest znana w momencie zawierania umowy terminowej. Strony umowy mogą jedynie prognozować przyszłą cenę natychmiastową, a do zawarcia umowy terminowej dojdzie tylko wtedy, gdy prognozy stron co do tej ceny będą zbieżne. Zakładamy tu, że obie strony dysponują tym samym zasobem informacji. Jeżeli tak nie jest, to z dużym prawdopodobieństwem (wahamy się napisać tutaj "z pewnością") zostanie to wykorzystane przez stronę dysponującą większym zasobem informacji do podjęcia próby wynegocjowania korzystniejszej ceny.

W warunkach pełnej poufności zawieranych umów terminowych nie ma żadnych informacji o cenach terminowych. Ta sytuacja jest niewygodna dla wszystkich, gdyż nie ma żadnego punktu odniesienia dla negocjowanej ceny terminowej. Dlatego na wielu rynkach funkcjonują indeksy cenowe świadczeń (takie jak omawiany w przykładzie 1, odcinek 16, indeks ceny energii elektrycznej SWEP) uśredniające ceny terminowe w umowach terminowych. Ceny używane do obliczania indeksu nie są ujawniane natomiast ogólnie dostępna jest wartość indeksu. W przypadku giełd ceny terminowe są jawne natomiast strony transakcji pozostają anonimowe. Zagadnienia tworzenia indeksów cenowych jak i specyfikę obrotu giełdowego będziemy omawiać w dalszych odcinkach.

Zarówno problem identyfikowania podmiotów zainteresowanych zawieraniem umów terminowych jak i problem ujawniania cen i tworzenia cen referencyjnych są głównymi motorami dla organizowania zinstytucjonalizowanych rynków terminowych.

/Ignacy Kaliszewski/

zobacz poprzednie odcinki




cire
©2002-2018
Agencja Rynku Energii S.A.
mobilne cire
IT BCE